Taal is een levend iets, constateerde Paulien Cornelisse onlangs weer eens op de voorpagina van de Volkskrant. Dat is ook zo. Ik heb al lang geaccepteerd dat mensen anno 2026 beslissingen ‘maken’. En dat mijn dochters woorden gebruiken als ‘nice’, ‘toxic’ en ‘chillings’. Maar de taal die een aantal deelnemers van datingprogramma Onderweg naar liefde bezigt, was mij eind vorig jaar toch iets te doorleefd.
‘Ik moet even inchecken bij mezelf’ zegt Joris als hij de beslissing moet maken of zijn nieuwe date in zijn camper slaapt of buiten in een klein tentje. Joris zit aan een tafeltje tegenover de vrouw om wie het gaat, sluit zijn ogen en zakt een beetje in elkaar. Hij is een hele tijd stil. Dan zegt hij: ‘Ik kies toch voor gemak en geluk, dus je mag binnen slapen.’
Joris is een van de zeven singles die een deel van het jaar in een camper leeft en door Europa trekt. Allemaal zijn ze op zoek naar een liefdespartner om dat samen mee te doen. Volgens een inmiddels beproefd programmaformat daten de campereigenaren potentiële partners door ze een tijdje te laten logeren in hun wereld, in dit geval de camper. Soms komen er drie dates tegelijkertijd.
In je centrum staan
Er wordt veel ingecheckt. En veel zinnen beginnen met ‘Ik voel dat…’ Andere woorden die voorbijkomen: verbinding, energie, intentie zetten, in overgave gaan, in je centrum staan, sharen en ontvangen. De deelnemers van Onderweg naar liefde hebben beroepen als Human Design Coach, Workation organisator en impactondernemer (oké, eerlijk is eerlijk: er zit ook een rijinstructeur, een docent en een elektricien in). Sommigen vragen elkaar wat hun ‘love language’ is.
Ik kijk gefascineerd naar dit programma, mede vanwege de taal. Taal die ik ook regelmatig voorbij zie komen op sociale media, omdat ik er – iets té gefascineerd – vaak op klik. De algoritmes denken dat ik fan ben. Dat is niet zo. Ik ben van de duidelijkheid. Zou ik vergelijkbare vaagheid in een tekst van een opdrachtgever tegenkomen, dan zou ik onmiddellijk vragen: wat bedoel je precies? Kun je concreter worden?
Complexe dialogen
Concreet wordt het nauwelijks in de gesprekken tussen de kampeerders. We komen niet veel te weten over hun dagelijks werk, hun geschiedenis of hun hobby’s. Misschien praten ze er wel over, maar vergroten de programmamakers liever de complexe dialogen uit.
Terzijde: er zijn ook campereigenaren die een stuk nuchterder staan in dit avontuur. Ook bij hen focussen de makers op taalgebruik. Dan gaat het opeens een aflevering lang over naar de wc gaan op de camping voor een ‘number two’. Is dat nog enigszins omfloerst, het kan concreter (en platter): de uitspraak van een kandidaat dat hij ‘wel een harde leuter moet krijgen van een date’, wordt regelmatig herhaald.
Alarmbellen
Vind ik duidelijkheid altijd en overal gewenst, ook buiten een zakelijke context? Niet per se. Ik kan erg genieten van mensen die in bloemrijke bewoordingen de prachtigste verhalen of spirituele belevenissen vertellen. Ik vind het ook mooi dat taal leeft. Maar ik wil wel graag begrijpen wat er gezegd of geschreven wordt. Doe ik dat niet, dan erger ik me en gaan er zelfs alarmbellen rinkelen. Dat gebeurt bij de vaagtaal van Onderweg naar liefde evenzeer als bij de wollige ambtenarentaal die ik met enige regelmaat op mijn bureau krijg. Want diepzinnigheid (Onderweg naar liefde) of formaliteit (ambtenaren) klinkt verheven of deftig, maar kan ook inhoudsloos zijn. En mensen kunnen er verkeerde conclusies uit trekken.
Onverwacht
Voor Uzma bijvoorbeeld, een date van Henno (op zoek naar zijn ‘twin flame’), komt de afwijzing onverwacht. ‘Ik ben wel een beetje verrast moet ik eerlijk zeggen. Ik voelde gisteren heel erg dat er iets diepers aanwezig is geweest.’ Ook Myrthe had de afwijzing van Joris niet zien aankomen. ‘Ik moet ‘m even laten ontvangen en aankomen’, zegt ze rustig. Beide dames nemen hun verlies overigens op grootse wijze.
Andere deelnemers geven al vóórdat het avontuur afloopt aan dat ze behoefte hebben aan duidelijkheid. Elisa-Bettina vraagt Joris of hij een goede eerste indruk van haar heeft gekregen. Als hij bevestigend antwoordt, vraagt ze waar hij dat op baseert. ‘Op gevoel’, zegt Joris. Waarop Elisa-Bettina in de camera reflecteert: ‘Wat weet hij nou echt van mij? (..) Woorden zijn soms best makkelijk om elkaar te leren kennen’. Voor Sarah, een schijnbaar favoriete date van Joris, is de maat vol als hij voor de tweede keer wel erg veel Shiva-energie uitwisselt met een andere dame. ‘Fokking hell. Kies gewoon’, barst ze uit.
Kijk, dat is nou duidelijke taal.
Foto: Voyagerix via Shutterstock
